Arabulucu Ne Yapar? Görevleri ve Arabuluculuk Sürecindeki Rolü
Arabulucu, hukuki uyuşmazlık yaşayan tarafların bir araya gelmesine ve çözüm için iletişim kurmasına yardımcı olan tarafsız ve bağımsız kişidir.
Arabulucunun görevi, taraflardan biri adına hareket etmek veya uyuşmazlık hakkında karar vermek değildir. Arabulucu, görüşme sürecini yönetir, tarafların birbirini anlamasına katkı sağlar ve çözümün taraflarca oluşturulmasına yardımcı olur.
Arabulucu Kimdir?
Arabulucu, Adalet Bakanlığı tarafından düzenlenen arabulucular siciline kayıtlı gerçek kişidir.
Arabuluculuk sürecinde tarafsız ve bağımsız üçüncü kişi olarak görev yapar. Bu görev, tarafların görüşmesini sağlamak, iletişim sürecini yürütmek ve uyuşmazlığın çözümüne yönelik müzakere ortamı oluşturmaktır.
Arabulucu Ne Yapar?
Arabulucu, tarafları bir araya getirir ve aralarındaki uyuşmazlığı konuşabilecekleri bir görüşme süreci oluşturur.
Bu süreçte tarafların iddia ve taleplerini dinler, iletişimi düzenler ve tarafların kendi çözümlerini üretmesine yardımcı olur. Arabulucu, tarafların anlaşmasını zorunlu kılmaz; süreci tarafların eşit şekilde katılımıyla yürütür.
Tarafların çözüm üretemediği durumlarda, mevzuatta belirtilen sınırlar içinde çözüm önerisinde bulunabilir.
Arabulucunun Temel Görevleri Nelerdir?
Arabulucunun görevleri, arabuluculuk sürecinin düzenli, tarafsız ve anlaşılabilir şekilde yürütülmesine yöneliktir.
Başlıca görevleri şunlardır:
-
Tarafları arabuluculuk süreci hakkında bilgilendirmek
-
Tarafları ilk toplantıya davet etmek
-
Görüşme sürecini tarafsız şekilde yürütmek
-
Taraflar arasında iletişim kurulmasına yardımcı olmak
-
Tarafların eşitliğini gözetmek
-
Süreçte paylaşılan bilgi ve belgelerin gizliliğine dikkat etmek
-
Taraflarla birlikte veya ayrı ayrı görüşmeler yapmak
-
Sürecin sonunda gerekli tutanakları düzenlemek
Bu görevler, arabulucunun uyuşmazlığı çözen kişi değil; çözüm sürecini yöneten kişi olduğunu gösterir.
Arabulucu Karar Verir mi?
Arabulucu, hâkim veya hakem gibi karar veren kişi değildir.
Arabuluculukta çözüm, tarafların ortak iradesiyle oluşur. Taraflar anlaşırsa süreç anlaşmayla tamamlanır. Taraflar anlaşamazsa arabuluculuk süreci anlaşamama ile sona erer ve uyuşmazlık için dava yolu gündeme gelebilir.
Bu nedenle arabuluculukta asıl belirleyici olan arabulucunun kararı değil, tarafların anlaşmaya varıp varamamasıdır.
Arabulucu Hangi Uyuşmazlıklarda Görev Alır?
Arabuluculuk, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri özel hukuk uyuşmazlıklarında uygulanır.
İş uyuşmazlıkları, ticari uyuşmazlıklar ve tüketici uyuşmazlıkları gibi bazı alanlarda arabuluculuk dava şartı olarak karşımıza çıkabilir. Bunun dışında taraflar, uygun uyuşmazlıklarda isteğe bağlı olarak da arabuluculuğa başvurabilir.
Aile içi şiddet iddiası içeren uyuşmazlıklar ise arabuluculuğa elverişli değildir.
Arabuluculuk Süreci Nasıl Tamamlanır?
Arabuluculuk süreci, tarafların anlaşması veya anlaşamaması ile tamamlanabilir.
Süreç sonunda tarafların anlaştığı, anlaşamadığı veya arabuluculuk faaliyetinin nasıl sonuçlandığı tutanakla belgelendirilir. Bu tutanak, arabuluculuk sürecinin tamamlandığını gösteren önemli belgelerden biridir.
Taraflar anlaşmaya varırsa, anlaşmanın kapsamı tarafların iradesine göre belirlenir. Taraflar anlaşamazsa, uyuşmazlık için yargı yoluna başvurulabilir.
Arabulucunun Rolü Neden Önemlidir?
Arabulucu, taraflar arasındaki iletişimi düzenleyen ve görüşmelerin belirli bir yöntem içinde ilerlemesini sağlayan kişidir.
Uyuşmazlığın tarafları çoğu zaman doğrudan iletişim kurmakta zorlanabilir. Arabulucu, tarafların iddia, talep ve beklentilerini daha sağlıklı şekilde ifade edebileceği bir görüşme ortamı oluşturur.
Bu yönüyle arabulucunun rolü, karar vermek değil; tarafların kendi çözüm seçeneklerini değerlendirebilmesine katkı sağlamaktır.